Zoals ik eerder heb gedeeld, renoveren we een oude boerderij uit 1850. Tijdens dat klussen merk ik vaak dat de lessen die ik leer ook gelden voor teams en organisaties. En eerlijk gezegd dwingt het me soms ook om naar mijn eigen manier van leidinggeven te kijken.
Ik ben nog steeds bezig met het dak. En eerlijk gezegd, ik ben er wel klaar mee. Dakpannen eraf, hout behandelen tegen houtworm, spijkers trekken… en dan trek ik ineens een spijker los, en breekt de hele dakbalk doormidden. Terwijl ik verder trek, hoor ik het kraken en voor mijn ogen verandert de balk langzaam in stof.
Houtworm begint vaak heel subtiel. Je ziet alleen wat kleine gaatjes in het hout, en het lijkt onschuldig. Maar als je het negeert, kan het na verloop van tijd grote schade aanrichten. Het zijn juist die kleine gaatjes die, als je er niets aan doet, het hele fundament kunnen verzwakken.
Op zo’n moment moet je keuzes maken:
1. Negeren: je kunt denken dat het vanzelf wel overgaat. Maar problemen verdwijnen meestal niet zomaar.
2. Alles vervangen: je kunt alles slopen en vervangen door nieuw hout. Maar daarmee verlies je ook de waardevolle, oude elementen.
3. Behandelen: je kunt de aangetaste delen aanpakken, herstellen wat nog te redden is, en ervoor zorgen dat het geheel weer sterk wordt.
Net zoals bij de houtworm in mijn boerderij, zijn er in teams soms kleine problemen die je niet meteen opmerkt. Een beetje wrijving hier, wat miscommunicatie daar. Als je ze laat gaan, kunnen ze langzaam groter worden en uiteindelijk de samenwerking en prestaties flink ondermijnen. Als leidinggevende sta je voor dezelfde keuzes: negeren, rigoureus ingrijpen, of gericht behandelen. Elke keuze heeft zijn impact op de teamdynamiek.
Ik moet toegeven dat ik, net als met de houtworm, in mijn leiderschap ook wel eens heb gedacht: “Zucht!! Ach, het waait wel over.” Soms had ik gewoon niet de energie om meteen in te grijpen. Maar de les die ik leerde is dat negeren geen oplossing is. Wat klein en onschuldig lijkt, kan uitgroeien tot een probleem dat de hele structuur aantast. En dat geldt niet alleen voor hout, maar ook voor teams.
In mijn werk met Vields zie ik die drie keuzes steeds terug. Negeren, tot het niet meer gaat. Of alles vervangen: een reorganisatie, een nieuw team, een complete training voor iedereen. Terwijl de derde keuze meestal de beste is: eerst uitzoeken waar de houtworm precies zit en waardoor hij zich kan verspreiden. Pas dan weet je wat je moet behandelen en wat je gewoon kunt laten staan.
Dat is de kern van de Vields Diagnose: kijken in de dagelijkse praktijk wat het probleem in stand houdt, voordat er iets wordt gesloopt of vervangen.
Welke voorkeursbehandeling hebben jullie qua ‘houtworm’ binnen je team?